Zgodnie z § 112 ust. 1 nr 1 GemO komisja rewizyjna i urząd rewizyjny są odpowiedzialne za kontrolę rocznego sprawozdania finansowego oraz załączników do rocznego sprawozdania finansowego.

Roczne sprawozdanie finansowe stanowi najważniejszą podstawę demokratycznej kontroli sprawowanej przez radę miejską oraz podejmowania decyzji w sprawie udzielenia absolutorium prezydentowi miasta, burmistrzowi i radnym zgodnie z § 114 GemO.

Wcześniej na pierwszym planie znajdowała się kontrola prawna. Od przestrzegania zasad budżetowych, poprzez obowiązek zrównoważenia budżetu, aż po kontrolę administracji jako kontrolę prawną.

Od momentu wprowadzenia podwójnej księgowości głównym celem gospodarki budżetowej i finansowej jest uzyskanie zgodnego z rzeczywistą sytuacją obrazu majątku, zadłużenia, dochodów i sytuacji finansowej gminy, z uwzględnieniem zasad prawidłowego prowadzenia ksiąg rachunkowych.

Treść i zakres kontroli obejmuje między innymi

• przestrzeganie przepisów ustawowych ustawy o samorządzie gminnym,
• rozporządzenia w sprawie budżetu gminy, w tym uzupełniających je statutów i innych przepisów prawa lokalnego oraz kodeksu handlowego.

Podczas badania sprawozdania finansowego należy również zwrócić uwagę na to, czy przestrzegano procedur określonych w instrukcjach służbowych gminy, takich jak np. uprawnienia do wydawania poleceń, zasada podwójnej kontroli i obsługa płatności.

Dokładny zakres kontroli rocznego sprawozdania finansowego wynika z § 113 ust. 1 i 2 GemO.