Mycie owoców i warzyw może pomóc w usunięciu pozostałości środków ochrony roślin, zarazków i brudu. W przypadku świeżej sałaty prosto z pola konieczność jej umycia jest oczywista, bo kto lubi czuć chrzęst piasku między zębami. Wszystkie rodzaje owoców i warzyw należy przed spożyciem umyć w całości, bez krojenia. Dopiero potem należy usunąć zepsute lub zwiędłe części. Nie należy też wcześniej kroić produktów, ponieważ w przeciwnym razie podczas mycia utracą one witaminy i składniki odżywcze. Ogólnie rzecz biorąc, owoce i warzywa należy myć i kroić tuż przed spożyciem – pomaga to zachować naturalną warstwę ochronną i ograniczyć liczbę drobnoustrojów.

Odporne warzywa, takie jak ziemniaki czy marchew, można myć wodą i szczotką do warzyw. Delikatne warzywa, takie jak sałata czy maliny, lepiej myć w dużej ilości stojącej wody, ale nie należy ich zbyt długo moczyć. Strumień wody z kranu nie zawsze dociera do wszystkich miejsc na powierzchni. Kto chce oszczędzać wodę i dokładnie umyć produkty, powinien raczej myć je w misce, a resztki wody wykorzystać np. do podlewania kwiatów. W zależności od wytrzymałości danego rodzaju owoców i warzyw można je następnie osuszyć lub delikatnie wytrzeć. Oba sposoby dodatkowo oczyszczają powierzchnię.

Istnieją produkty spożywcze, co do których opinie na temat mycia są podzielone, przede wszystkim grzyby. W wielu książkach kucharskich podaje się, że grzyby należy czyścić wyłącznie miękką szczotką. Głównym argumentem jest to, że grzyby, ponieważ nie mają twardej skórki, wchłaniałyby wodę, a następnie traciłyby smak. Zasadniczo większość gatunków grzybów ma wysoką zawartość wody, więc dodatkowe wchłanianie wody jest praktycznie niemożliwe. Nie ma więc przeszkód, aby grzyby hodowlane dostępne w handlu krótko opłukać pod bieżącą wodą lub wyczyścić wilgotną ściereczką. Wyczyszczenie szczotką grzybów zebranych samodzielnie pomaga usunąć przylegające większe zanieczyszczenia, takie jak piasek lub igły sosnowe. Decyzję o dodatkowym myciu należy podjąć w zależności od budowy grzyba.

Jeśli chodzi o mycie, często zapomina się o wszystkich rodzajach owoców, które trzeba obrać, np. o bananach, mango, pomarańczach i mandarynkach. Również powierzchnie tych owoców zawierają pozostałości środków ochrony roślin i substancji stosowanych podczas obróbki. Podczas obierania substancje te dostają się na nasze dłonie, a stamtąd na obrany owoc. Dlatego również w tym przypadku obowiązuje zasada: najpierw umyć, potem obrać, a dopiero potem zjeść – i nie zapomnieć o umyciu rąk.  

Wielokrotnie przeprowadzano badania naukowe mające na celu ustalenie, w jakim stopniu soda oczyszczona lub ocet mogą zapewnić lepsze czyszczenie i ograniczyć liczbę zarazków. Na przykład w badaniu z 2017 roku przeprowadzonym przez amerykańskich naukowców przetestowano trzy różne metody czyszczenia. Na jabłkach sprawdzono, czy najskuteczniejsze jest mycie wodą z kranu, dostępnym w handlu wybielaczem chlorowym czy sodą oczyszczoną (wodorowęglanem sodu). Wyniki wykazały, że już sama woda z kranu zapewnia dobrą skuteczność czyszczenia. Czyszczenie sodą oczyszczoną bardzo skutecznie zredukowało przede wszystkim obecność środka konserwującego (tiabendazolu) oraz szerokospektralnego środka owadobójczego. Klasyczna soda oczyszczona może pomóc w usunięciu znacznie większej ilości szkodliwych substancji, jednak tylko wtedy, gdy owoce zanurzy się na kwadrans w (słabym) roztworze sody. Ostatecznie dodanie sody oczyszczonej lub octu może negatywnie wpłynąć na smak i konsystencję niektórych rodzajów owoców i warzyw. To, w jakim stopniu jest to postrzegane jako uciążliwe, zależy od indywidualnych preferencji smakowych.

W badaniach produkty pochodzące z upraw ekologicznych osiągnęły znacznie lepsze wyniki pod względem zawartości pozostałości środków ochrony roślin. Nie oznacza to jednak, że były one całkowicie wolne od zarazków.  Również produkty ekologiczne są narażone na zanieczyszczenie powietrza, a substancje szkodliwe mogą się na nich osadzać np. wraz z deszczem. Ponadto uprawa ekologiczna często nie ogranicza się wyłącznie do jednego regionu, dlatego nawet niewielkie ilości środków ochrony roślin mogą być przenoszone przez wiatr z sąsiednich pól. Naturalne zarazki obecne w glebie również przedostają się podczas uprawy na owoce i warzywa pochodzące z upraw ekologicznych. Dlatego też produkty pochodzące z upraw ekologicznych należy przed spożyciem dokładnie umyć.